• Na przydomowe systemy gromadzenia i wykorzystania deszczówki będzie można otrzymać do 8 000 zł dofinansowania.
• Mikroretencja zwiększy retencję przy budynkach jednorodzinnych i przyczyni się do ochrony lokalnych zasobów wodnych. W konsekwencji wpłynie na łagodzenie skutków suszy oraz przeciwdziałanie podtopieniom.
• Budżet w wysokości 173 mln zł zapewniono z programu Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko (FEnIKS) 2021-2027.

NFOŚiGW zakończył nabór wniosków dla wojewódzkich funduszy ochrony środowiska i gospodarki wodnej, które po podpisaniu umowy z NFOŚiGW, przygotują i ogłoszą nabory dla mieszkańców podległych województw (wnioski o dofinansowanie będą składane przez grantobiorców do regionalnego WFOŚiGW). Ogłoszenie naborów wraz z informacjami na temat oferowanego wsparcia w konkretnym województwie zaplanowano w drugim kwartale 2026 r.

W ramach Mikroretencji będzie można otrzymać dotację na zakup, montaż, budowę, rozbudowę i uruchomienie instalacji do:

• zbierania wód opadowych lub roztopowych z powierzchni nieprzepuszczalnych np. z dachów, chodników, podjazdów,
• magazynowania wód opadowych w szczelnych zbiornikach o łącznej pojemności min. 2 m ³ ,
• retencjonowania wód opadowych, w tym roztopowych w gruncie np. rozszczelnienie powierzchni, studnie chłonne, drenaż, skrzynki rozsączające, zbiorniki otwarte,
• wykorzystania retencjonowanych wód opadowych lub roztopowych np. pompy, zraszacze, centrale dystrybucji wody.

Instalacje powinny gwarantować zbieranie wody z powierzchni nieprzepuszczalnej oraz wykorzystywać wodę w taki sposób, by nie było konieczności jej odprowadzania poza teren nieruchomości, w tym do kanalizacji deszczowej (z wyjątkiem sytuacji awaryjnych).

Instalacje muszą być trwałą częścią systemu umożliwiającego zatrzymanie wody opadowej lub roztopowej na terenie nieruchomości lub/i wykorzystanie magazynowanej wody na cele gospodarstwa domowego i retencji przyrodniczej, w tym nawadniania przydomowych ogrodów (z wyłączeniem działalności gospodarczej i rolniczej).

Wysokość dotacji

Dotacja dla osób fizycznych wyniesie 90% kosztów kwalifikowanych instalacji. Maksymalna wysokość dotacji to 8 000 zł.

Grantobiorcy

O dofinansowanie będą mogły ubiegać się osoby fizyczne będące właścicielami, współwłaścicielami lub użytkownikami wieczystymi nieruchomości, na której znajduje się budynek przeznaczony na cele mieszkalne (stale lub czasowo).

Mikroretencja dotyczy inwestycji zakończonych – umowa z grantobiorcą będzie jednocześnie rozliczeniem inwestycji. Dotacja obejmie koszty kwalifikowane poniesione od 1.07.2024 r. Nie będzie można uzyskać dofinansowania na przedsięwzięcie lub elementy przedsięwzięcia, które było już finansowane ze środków WFOŚiGW lub NFOŚiGW, np. z programu Moja Woda.

Wyniki naboru NFOŚiGW: Wynik naboru FENX.02.04-IW.01-010/25 - Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej - Portal Gov.pl

Chcesz być na bieżąco? Zapisz się do naszego newslettera.

• Umowy o dofinansowanie podpisali: Dorota Zawadzka-Stępniak, prezes zarządu NFOŚiGW, Józef Matysiak, zastępca prezesa zarządu NFOŚiGW oraz Dariusz Lubera, prezes zarządu PGE S.A. i Jacek Drozd, prezes zarządu PGE Dystrybucja S.A.
• W spotkaniu wzięli udział: Paulina Hennig-Kloska, ministra klimatu i środowiska, Konrad Wojnarowski, podsekretarz stanu w Ministerstwie Energii oraz posłowie: Elżbieta Burkiewicz, Barbara Okuła, Żaneta Cwalina-Śliwowska, Sławomir Ćwik.
• Łączna wartość 7 projektów wynosi blisko 2, 3 mld zł, z czego niemal 1,4 mld zł stanowi dofinansowanie z Krajowego Planu Odbudowy.

Stawiamy kolejny krok na ścieżce modernizacji polskiej energetyki, modernizacji polskich sieci elektroenergetycznych. Podpisujemy umowę na kwotę 1,4 mld zł dofinansowania budowy i modernizacji sieci elektroenergetycznych z PGE Dystrybucja S.A. w Polsce Centralnej i Wschodniej. Wzmocnienie elastyczności i poprawa bilansowania są niezwykle ważne, by obniżać koszty energii i zwiększać odporność sieci między innymi na warunki atmosferyczne

- powiedziała ministra klimatu i środowiska Paulina Hennig-Kloska.

Sieci elektroenergetyczne w Polsce wymagają modernizacji na masową skalę. Dofinansowując projekty rozwoju i modernizacji sieci dystrybucyjnych, nadrabiamy systemowe, wieloletnie opóźnienia w inwestycjach infrastrukturalnych. Dzisiejsza umowa z PGE umożliwi przyłączenie ponad 540 megawatów nowej mocy dla odnawialnych źródeł energii. Dzięki tym inwestycjom poprawi się jakość i stabilność zasilania w wielu regionach kraju. Dla mieszkańców oznacza to bardziej niezawodne dostawy energii i większe bezpieczeństwo energetyczne na co dzień

– podkreśliła Dorota Zawadzka-Stępniak, prezes zarządu NFOŚiGW.

Nowoczesna sieć dla mieszkańców i rozwoju OZE

Dzięki podpisanym umowom przebudowanych lub wybudowanych zostanie 504 stacji elektroenergetycznych wszystkich napięć oraz ponad 177 kilometrów linii dystrybucyjnych. PGE Dystrybucja zainstaluje także blisko 58 tysięcy liczników zdalnego odczytu, które umożliwią dokładniejsze monitorowanie zużycia energii i szybsze reagowanie na ewentualne zakłócenia w pracy sieci.

Przed nami siedem projektów, które bezpośrednio zwiększą możliwości techniczne polskiej sieci dystrybucyjnej. Rozwiązują one jedną z najpoważniejszych barier transformacji energetycznej - ograniczone możliwości przyłączania odnawialnych źródeł energii. Każdy projekt dotyczy innego oddziału PGE Dystrybucja, ale cele są wspólne: poprawa parametrów pracy sieci, wzmocnienie infrastruktury na obszarach wiejskich oraz odblokowanie możliwości przyłączeń OZE. Silniejsza i bardziej elastyczna sieć dystrybucyjna oznacza, że więcej instalacji fotowoltaicznych oraz innych źródeł OZE będzie mogło zostać przyłączonych do systemu

– dodał Józef Matysiak, zastępca prezesa zarządu NFOŚiGW.

Największe dofinansowanie otrzymał oddział PGE Dystrybucja w Warszawie – blisko 432,5 mln zł. Wsparcie trafi również do oddziałów w Łodzi, Rzeszowie, Białymstoku, Lublinie, Skarżysku - Kamiennej oraz Zamościu.

Realizacja inwestycji przede wszystkim zwiększy pewność zasilania odbiorców końcowych, szczególnie na obszarach wiejskich. Nowoczesna infrastruktura sprawi, że mieszkańcy będą mniej narażeni na przerwy w dostawie energii spowodowane m.in. trudnymi warunkami atmosferycznymi. Jednym z elementów inwestycji będzie również stopniowe przenoszenie części linii energetycznych pod ziemię, co zwiększa odporność sieci i ogranicza jej wpływ na otoczenie.

Siedem podpisanych umów dotyczą wszystkich siedmiu oddziałów PGE Dystrybucja. Trwający rozwój i modernizacja sieci to dla nas zadanie priorytetowe. Nie da się mówić o bezpiecznych i stabilnych dostawach energii elektrycznej bez ciągłej rozbudowy infrastruktury elektroenergetycznej – powiedział Jacek Drozd, Prezes Zarządu PGE Dystrybucja. – Zagwarantowane w ramach umów z NFOŚiGW środki przeznaczymy na przebudowę 504 stacji wszystkich napięć, modernizację i budowę ponad 177 km linii dystrybucyjnej oraz na instalację blisko 58 tysięcy sztuk liczników zdalnego odczytu

– dodał Jacek Drozd.

Więcej zielonej energii w systemie

Dzięki realizacji projektów potencjał dostępnej mocy przyłączeniowej dla nowych odnawialnych źródeł energii wzrośnie do 541 MW. Oznacza to większe możliwości przyłączania instalacji OZE – zarówno dużych projektów energetycznych, jak i mniejszych instalacji prosumenckich.

Modernizacja sieci ułatwi obsługę prosumentów i pozwoli mieszkańcom aktywniej uczestniczyć w transformacji energetycznej. Rozwój infrastruktury elektroenergetycznej sprzyja również powstawaniu lokalnych rynków energii, w tym klastrów energii oraz nowych inicjatyw energetyki obywatelskiej.

Inwestycje przyczynią się także do zwiększenia udziału niskoemisyjnych źródeł energii w miksie energetycznym, co bezpośrednio wspiera poprawę jakości powietrza i realizację celów klimatycznych.

Inteligentne zarządzanie siecią

Część środków, blisko 304 mln zł zostanie przeznaczona na rozwój systemów umożliwiających zdalne zarządzanie pracą sieci elektroenergetycznej. W modernizowanych stacjach SN/nN instalowane będą liczniki bilansujące z analizatorami jakości energii, co pozwoli operatorowi szybciej identyfikować nieprawidłowości i skuteczniej reagować na zmiany obciążenia.

Rozwiązania te umożliwią wdrażanie inteligentnych funkcjonalności sieci, takich jak monitorowanie obciążenia w czasie rzeczywistym czy kontrola przepływu energii. Dzięki temu system elektroenergetyczny będzie bardziej elastyczny i lepiej przygotowany na rosnący udział odnawialnych źródeł energii.

Program wsparcia modernizacji sieci

Program „Budowa lub modernizacja sieci dystrybucyjnych na obszarach wiejskich w celu umożliwienia przyłączania nowych odnawialnych źródeł energii” jest realizowany w ramach Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności.

W ramach naboru Rada Nadzorcza NFOŚiGW zatwierdziła 10 wniosków operatorów systemów dystrybucyjnych na łączną kwotę 3,04 mld zł. Beneficjentami programu są operatorzy: Energa Operator, Tauron Dystrybucja, PGE Dystrybucja oraz Enea Operator. Dofinansowanie może wynosić do 75% kosztów kwalifikowanych inwestycji.

Efektem realizacji projektów będzie:

• budowa lub modernizacja 914 km linii elektroenergetycznych,
• budowa lub modernizacja 24,6 tys. stacji elektroenergetycznych,
• instalacja 407 tys. liczników zdalnego odczytu z analizatorami jakości energii,
• możliwość przyłączenia odnawialnych źródeł energii o łącznej mocy 1 237 MW.

Chcesz być na bieżąco? Zapisz się do naszego newslettera.

• Projekt „Kompleksowa modernizacja energetyczna wybranych placówek szkolnictwa artystycznego w Polsce” obejmuje 29 szkół.
• Wartość inwestycji przekroczy 120 mln zł, z czego 70 mln zł stanowi dofinansowanie z programu FEnIKS.
• Projekt wpisuje się w działania państwa na rzecz zwiększania efektywności energetycznej budynków publicznych oraz rozwoju odnawialnych źródeł energii.

Poprawa efektywności energetycznej budynków publicznych to jeden z kluczowych elementów transformacji energetycznej. Dzięki środkom z Funduszy Europejskich modernizujemy placówki edukacyjne, ograniczamy zużycie energii, a jednocześnie poprawiamy warunki nauki i pracy w szkołach. To inwestycja zarówno w środowisko, jak i w przyszłość młodych ludzi

– powiedziała Dorota Zawadzka-Stępniak, prezes zarządu Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej.

W projekcie uczestniczy 29 publicznych szkół artystycznych, które funkcjonują w 33 budynkach. To licea sztuk plastycznych oraz szkoły i zespoły szkół muzycznych. Realizacja projektu oznacza poprawę ich stanu technicznego, funkcjonalności oraz wydłużenie okresu ich bezpiecznego użytkowania.

Zakres prac został dostosowany do specyfiki poszczególnych obiektów i obejmuje m.in.:

• instalację odnawialnych źródeł energii, w tym instalacji fotowoltaicznych i pomp ciepła,
• budowę magazynów energii,
• docieplenie budynków,
• wymianę stolarki okiennej i drzwiowej,
• modernizację instalacji centralnego ogrzewania oraz ciepłej wody użytkowej,
• modernizację systemów wentylacji i klimatyzacji,
• wymianę oświetlenia na energooszczędne systemy LED.

Modernizacja obejmie łącznie 74 tys. m2 powierzchni budynków. W ramach projektu zmodernizowanych zostanie 7 indywidualnych źródeł ciepła. Powstaną nowe źródła OZE o mocy 463,95 kWe energii elektrycznej i 133 kWt energii cieplnej oraz magazyny energii o łącznej pojemności 0,73 MWh.

Poprawa efektywności energetycznej budynków, zastosowanie OZE oraz magazynów energii przełożą się na niższe koszty ogrzewania i energii elektrycznej, co pozwoli przeznaczyć więcej środków na działalność edukacyjną.

Szacuje się, że w wyniku realizacji projektu rocznie zmniejszy się zużycie energii pierwotnej o ponad 6 700 MWh oraz o blisko 2 tys. ton spadnie emisja CO₂. Modernizacja szkół artystycznych z wykorzystaniem nowoczesnych technologii energetycznych ma również walor edukacyjny – uczniowie będą mogli na co dzień obserwować, jak w praktyce działają rozwiązania w obszarze odnawialnej energii i zrównoważonego rozwoju.

Inwestycja obejmuje cały kraj, to następujące szkoły:

Województwo dolnośląskie

1. Zespół Szkół Muzycznych im. Stanisława Moniuszki, ul. Piętnastolecia 24, Wałbrzych

Województwo kujawsko-pomorskie

2. Państwowa Szkoła Muzyczna I stopnia im. Fryderyka Chopina, ul. Wyspiańskiego 11, Brodnica
3. Państwowa Szkoła Muzyczna I i II stopnia im. Juliusza Zarębskiego, ul. Jana Kilińskiego 16a, Inowrocław
4. Państwowe Liceum Sztuk Plastycznych im. L. Wyczółkowskiego, ul. Konarskiego 2 oraz internat ul. Chwytowo 16/18, Bydgoszcz

Województwo lubelskie

5. Państwowa Szkoła Muzyczna I stopnia im. Rodziny Wiłkomirskich, ul Króla Pole 7, Świdnik
6. Państwowa Szkoła Muzyczna I stopnia im. Karola Kurpińskiego, ul. Lubelska 67, Międzyrzec Podlaski
7. Państwowa Szkoła Muzyczna I i II stopnia im. Idy Haendel, ul. Hrubieszowska 102, Chełm
8. Ogólnokształcąca Szkoła Muzyczna I i II stopnia imienia Karola Lipińskiego, ul. Muzyczna 10, Lublin

Województwo lubuskie

9. Państwowa Szkoła Muzyczna I stopnia im. G. Bacewicz, ul. Muzealna 46, Nowa Sól

Województwo łódzkie

10. Zespół Szkół Muzycznych im. Stanisława Moniuszki, ul. Rojna 20, Łódź

Województwo małopolskie

11. Liceum Sztuk Plastycznych, ul. Stanisława Westwalewicza 6, Tarnów

Województwo mazowieckie

12. Państwowa Szkoła Muzyczna I i II stopnia im. Zygmunta Noskowskiego, ul. Romualda Traugutta 7, Ostrołęka
13. Zespół Szkół Muzycznych, ul. Podlaska 14, Siedlce

Województwo opolskie

14. Państwowa Szkoła Muzyczna I stopnia im. Józefa Elsnera, ul. Piastowska 18, Brzeg

Województwo podkarpackie

15. Państwowa Szkoła Muzyczna I stopnia im. Z. Mycielskiego, ul. Mostowa 20, Strzyżów
16. Państwowa Szkoła Muzyczna I i II stopia im. W. Kossakowej, ul. Podgórze 25, Sanok
17. Państwowa Szkoła Muzyczna I stopnia im. Krzysztofa Komedy, ul. Rynek 24, Lubaczów
18. Państwowa Szkoła Muzyczna I stopnia, ul. Janka Bytnara 3, Kolbuszowa

Województwo podlaskie

19. Zespół Szkół Muzycznych im. Ignacego Paderewskiego, ul. Podleśna 2, Białystok

Województwo pomorskie

20. Państwowe Liceum Sztuk Plastycznych im. Magdaleny Abakanowicz, ul. Orłowska 8 oraz ul. Orłowska 39, Gdynia

Województwo śląskie

21. Państwowa Szkoła Muzyczna I stopnia im. Ignacego Jana Paderewskiego, ul. 9 Maja 1, Tarnowskie Góry

Województwo świętokrzyskie

22. Państwowa Szkoła Muzyczna im. Feliksa Rybickiego, ul. Kopalniana 10B, Starachowice

Województwo warmińsko-mazurskie

23. Państwowe Liceum Sztuk Plastycznych im. Erica Mendelsohna, ul. Partyzantów 85, Olsztyn
24. Państwowa Szkoła Muzyczna I stopnia im. Fryderyka Chopina, ul. H. Sienkiewicza 5, Szczytno

Województwo wielkopolskie

25. Państwowa Szkoła Muzyczna I stopnia im. St. Moniuszki, ul. 17 stycznia 69, Zbąszyń
26. Państwowa Szkoła Muzyczna I stopnia , ul. Rtm. W. Pileckiego 3, Słupca
27. Państwowa Szkoła Muzyczna I i II stopnia im. Romana Maciejewskiego, ul. Wałowa 3, Leszno
28. Zespół Szkół Muzycznych, ul. Głogowska 14, Poznań

Województwo zachodniopomorskie

29. Państwowa Szkoła Muzyczna I stopnia im. Ignacego Jana Paderewskiego, ul. Mur Południowy 7, Choszczno

Chcesz być na bieżąco? Zapisz się do naszego newslettera.

• W spotkaniu z przedstawicielami wykonawców wzięli udział: Dorota Zawadzka-Stępniak, prezes zarządu NFOŚiGW, Robert Gajda, zastępca prezesa zarządu NFOŚiGW, Piotr Łyczko, zastępca dyrektora Departamentu Ochrony Powietrza i Negocjacji Klimatycznych w MKiŚ oraz pracownicy NFOŚiGW.
• Konsultacje zmian w programie Czyste Powietrze trwają do 16 marca 2026 r.
• Proponowane zmiany mają wzmocnić skuteczność programu i zwiększyć dostępność programu dla beneficjentów.

Podczas spotkania z wykonawcami przedstawiono proponowane przez NFOŚiGW planowane reformy programu Czyste Powietrze, w tym dotyczące audytów energetycznych oraz planowanej do wdrożenia listy wykonawców.

Przedstawiciele branży wykonawczej sygnalizowali potrzeby beneficjentów i wyzwania związane z proponowanymi przez NFOŚiGW rozwiązaniami w programie Czyste Powietrze. Podczas dyskusji podjęto m.in. tematy:

• własność nieruchomości beneficjentów,
• prefinansowanie,
• audyt energetyczny i bon na audyt,
• działania operatorów,
• koszty inwestycji i ich kwalifikacja,
• ocena wniosków i rozliczenia,
• urządzenia i lista ZUM,
• lista wykonawców,
• współpraca z WFOŚiGW,
• indywidualne problemy beneficjentów.

Więcej informacji na temat planowanych zmian w programie Czyste Powietrze i trwających konsultacji: NFOŚiGW rozpoczyna konsultacje społeczne propozycji zmian w programie Czyste Powietrze - Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej - Portal Gov.pl

Chcesz być na bieżąco? Zapisz się do naszego newslettera.

• Spotkanie odbędzie się 18 marca 2026 r. w godzinach 13:30-16:00 w siedzibie NFOŚiGW przy ulicy Pańskiej 97 w Warszawie pod hasłem Energia dla klimatu - doradztwo energetyczne wsparciem dla samorządów w zielonej transformacji.
• Do 13 marca 2026 r. zapraszamy do otwartej rejestracji udziału w wydarzeniu.

Forum odbędzie się 18 marca 2026 r. w siedzibie NFOŚiGW  pod hasłem: Energia dla klimatu - doradztwo energetyczne wsparciem dla samorządów w zielonej transformacji

Podczas dyskusji porozmawiamy między innymi o roli doradcy energetycznego, znaczeniu doradztwa w planowaniu inwestycji i optymalizacji kosztów energii, oraz o programie ELENA, dzięki, któremu polskie samorządy i przedsiębiorstwa ciepłownicze będą mogły liczyć na kompleksowe wsparcie w przygotowaniu inwestycji zwiększających efektywność energetyczną oraz ograniczających emisję gazów cieplarnianych.

Zapraszamy do rejestracji udziału w wydarzeniu oraz do śledzenia inauguracyjnego spotkania Forum Energia–Efekt–Środowisko w transmisji online.

Link do rejestracji wydarzenia

Forum Energia–Efekt–Środowisko to przestrzeń wymiany wiedzy i doświadczeń w zakresie realizacji najważniejszych projektów energetycznych i środowiskowych. Forum to również miejsce dyskusji na temat aktualnych trendów rynkowych, instrumentów finansowych, wspierających zieloną transformację,  potrzeb interesariuszy w obszarze finansowania oraz barier inwestycyjnych i możliwych kierunków ich przezwyciężania.

Zakres tematyczny FEEŚ obejmuje szeroko rozumianą transformację energetyczną – od edukacji i finansowania, przez gospodarkę o obiegu zamkniętym, ochronę przyrody i poprawę jakości powietrza, aż po elektromobilność, adaptację do zmian klimatu oraz inne działania na rzecz zrównoważonego rozwoju.

Do udziału w FEEŚ zapraszamy przedstawicieli administracji rządowej i samorządowej, organizacji branżowych, pracodawców, think tanków, organizacji pozarządowych, instytutów badawczych oraz środowiska akademickiego. Ta różnorodność sprawia, że Forum Energia–Efekt–Środowisko to miejsce merytorycznej dyskusji, łączącej wiedzę ekspercką z praktyką i realnymi potrzebami rynku.

Chcesz być na bieżąco? Zapisz się do naszego newslettera.

• 3 marca 2026 r. w Luksemburgu wiceprezes EBI Ioannis Tsakiris i prezes zarządu NFOŚiGW Dorota Zawadzka-Stępniak oficjalnie podpisali umowę na realizację „Krajowego Programu Pilotażowego ELENA”.
• Budżet projektu wynosi 4,5 mln euro, większość to wsparcie z Europejskiego Banku Inwestycyjnego (EBI) - 4,05 mln euro.
• NFOŚiGW połączy własne doświadczenia z dobrymi praktykami i standardami EBI opracowanymi i wdrożonymi dotychczas w ramach instrumentu ELENA.

Centrum kompetencji, które powstanie w ramach projektu ELENA jest odpowiedzią na potrzeby rynkowe w zakresie doradztwa inwestycyjnego wspierającego proces transformacji energetycznej Polski. Realizacja programu ELENA sprawia, że Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej będzie dysponować unikalną w skali Europy ofertą łączącą zarówno wsparcie merytoryczne, doradcze i finansowe dla przyszłych beneficjentów. Ta ambitna inicjatywa wpisuje się w strategię działania Funduszu na lata 2025-2028, w której wskazaliśmy między innymi na rozwój doradztwa oraz tworzenie w Funduszu centrum kompetencji, jak również stosowania nowoczesnych instrumentów finansowych

- Dorota Zawadzka-Stępniak, prezes zarządu NFOŚiGW.

ELENA – założenia pilotażu

Pilotaż programu ELENA będzie realizowany przez NFOŚiGW w latach 2026-2029 jako wsparcie eksperckie w przygotowaniu modernizacji budynków użyteczności publicznej i przedsięwzięć w sektorze ciepłowniczym. Z usług doradczych dofinansowanych przez NFOŚiGW skorzystają jednostki samorządu terytorialnego oraz przedsiębiorstwa ciepłownicze. Program pozwoli opracować dokumentację inwestycji dla co najmniej 65 podmiotów z sektora ciepłowniczego oraz co najmniej 80 inwestycji polegających na termomodernizacji budynków użyteczności publicznej.

Pomoc merytoryczna zakłada opracowanie: audytów energetycznych, studiów wykonalności, dokumentacji technicznej, analiz ex-ante oraz wsparcie w przygotowaniu postępowań o udzielenie zamówień publicznych.

Wysokiej jakości dokumentacja przygotowana z pomocą ekspertów zwiększy szanse samorządów na pozyskanie środków zewnętrznych, w tym z Funduszy Europejskich na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko (FEnIKS) oraz Funduszu Modernizacyjnego, przyspieszy podejmowanie decyzji inwestycyjnych, jak również usprawni proces udzielania dofinansowania. NFOŚiGW zadba o dotarcie do tych podmiotów, które dotychczas unikały przygotowań do inwestycji z powodu braku specjalistycznego know-how lub ograniczeń finansowych.

Modernizacje budynków użyteczności publicznej oraz unowocześnienie lokalnych systemów ciepłowniczych przyniosą samorządom wymierne oszczędności związane z mniejszym zużyciem energii i rosnącą efektywnością instalacji. Jednocześnie zwiększy się udział odnawialnych źródeł energii, co wpłynie na redukcję emisji gazów cieplarnianych. Efektem tych działań będzie poprawa jakości powietrza i komfortu życia mieszkańców – zarówno w dużych miastach, jak i mniejszych gminach.

Wybór firm doradczych, a w kolejnym kroku udostępnienie ich usług samorządom jest planowane w tym roku.  NFOŚiGW zakłada kontynuację programu ELENA po zakończeniu pilotażu oraz możliwość rozszerzenia go na nowe sektory i grono beneficjentów.

Chcesz być na bieżąco? Zapisz się do naszego newslettera.

• W gminach objętych pierwszym naborem usuniętych zostanie niemal 10 tysięcy ton odpadów. To masa porównywalna z wagą 1600 słoni afrykańskich albo 17 ogromnych samolotów pasażerskich.
• Budżet całego programu wynosi 500 mln zł. Kolejne środki zostaną udostępnione w naborach dla lokalizacji wskazanych przez Ministra Klimatu i Środowiska.
• Gminy mają zapewnione pokrycie 99 proc. kosztów usuwania odpadów.

Stawka jest wysoka – nie tylko finansowo.

Nielegalne składowiska to efekt działalności nieuczciwych firm, które porzucały odpady – często przemysłowe i chemiczne – w halach magazynowych, na prywatnych posesjach, a nawet na otwartych placach. W wielu przypadkach właściciel odpowiedzialny za ich usunięcie nie został zidentyfikowany albo egzekucja okazała się bezskuteczna. Ciężar rozwiązania problemu spadał więc na gminy.

To bomby ekologiczne z opóźnionym zapłonem – mówią samorządowcy. Badania chemiczne wykazały obecność odpadów z przemysłu chemicznego, petrochemicznego czy farbiarskiego. Część z nich zawiera substancje łatwopalne, toksyczne, a nawet takie, które mogą przenikać do gleby i wód gruntowych.

Likwidacja nielegalnych składowisk odpadów to realne przywracanie bezpieczeństwa mieszkańcom. Dzięki stabilnemu finansowaniu samorządy mogą skutecznie usuwać miejsca, które przez lata stanowiły zagrożenie dla ludzi i środowiska. Konsekwentnie porządkujemy te tereny i rozwiązujemy problem w skali całego kraju

– powiedział Robert Gajda zastępca prezesa zarządu NFOŚiGW.

Przywracanie bezpieczeństwa

Program NFOŚiGW powstał po to, by wesprzeć samorządy w sytuacjach, gdy same nie są w stanie udźwignąć wielomilionowych kosztów utylizacji.  Dzięki dofinansowaniu znikną miejsca, które dziś straszą mieszkańców i zagrażają środowisku. Pozyskane środki pozwolą na zabezpieczenie terenu, usunięcie substancji niebezpiecznych i przekazanie ich do profesjonalnej utylizacji. Dzięki temu zagrożenie dla mieszkańców i środowiska zostanie zlikwidowane, a lokalne tereny staną się bezpieczniejsze.

Głogów otrzyma aż 42 mln zł na usunięcie ponad 3,4 tys. ton niebezpiecznych odpadów zalegających na otwartym terenie przy ul. Południowej,

W Gliwicach, dzięki dotacji ponad 16 mln zł z hali magazynowej przy ul. Dojazdowej znikną porzucone substancje chemiczne.

Częstochowa na usunięcie niebezpiecznych odpadów otrzyma 7,3 mln zł. Właściciel odpowiedzialny nie został ustalony – miasto musiało przejąć inicjatywę, by zabezpieczyć mieszkańców.

Gmina Dygowo otrzyma 3,45 mln zł na usunięcie ok. 237 ton niebezpiecznych odpadów w Czerninie . Substancje z przemysłu chemicznego i petrochemicznego magazynowano w zbiornikach i paletopojemnikach, co stwarzało zagrożenie dla ludzi i środowiska. Odpady zostaną zabezpieczone i przekazane do specjalistycznej utylizacji.

W Miechowie prawie 8 mln zł trafi na odbiór i unieszkodliwienie substancji z ul. Kolejowej, a w Rozdrażewie na uporządkowanie terenu przy ul. Koźmińskiej przeznaczono 5,8 mln zł.

Aż 200 ton niebezpiecznych odpadów zakopanych w ziemi w miejscowości Szołajdy w gminie Chodów , dzięki prawie 4 mln zł zostanie wydobytych, zabezpieczonych i przekazanych do unieszkodliwienia wyspecjalizowanym firmom.

W Suponinie w gminie Dobrcz , usuniętych zostanie 60 ton niebezpiecznych odpadów przechowywanych w 34 tysiąclitrowych mauzerach, 85 beczkach i na paletach. Dofinansowanie wynosi 366 tys. zł.

Gmina Strumień na transport i utylizację odpadów w miejscowości Zabłocie przeznaczy 936 tys. zł. Substancje składowano w hali magazynowej na prywatnej posesji.

Gmina Bolesławiec otrzyma 178 tys. zł na usunięcie prawie 25 ton niebezpiecznych odpadów w miejscowości Łąka . Substancje z przemysłu chemicznego i petrochemicznego były składowane w 22 pojemnikach i 12 beczkach na naczepie stojącej na ogólnodostępnym parkingu. Dzięki dofinansowaniu odpady zostaną wywiezione i bezpiecznie zutylizowane, a zagrożenie dla mieszkańców zniknie.

W gminie Haźlach z Zamarsk zniknie 86 ton odpadów (1,1 mln zł), a z Kończyc Wielkich – 9 ton (115 tys. zł).

Dodatkowo ponad 3 mln zł zostanie przeznaczone na projekt poprawy stanu środowiska na zdegradowanym terenie dawnych Zakłady Przemysłu Barwników „Boruta” w Zgierzu .

Efekt dla mieszkańców: bezpieczeństwo i czyste środowisko

W każdej z tych lokalizacji scenariusz działań jest podobny: najpierw zabezpieczenie miejsca, potem specjalistyczny transport, a następnie przekazanie odpadów do instalacji posiadających odpowiednie decyzje administracyjne. To proces kosztowny i skomplikowany, ale konieczny.

Dla mieszkańców oznacza to przede wszystkim mniejsze ryzyko pożaru i skażenia, ochronę wód gruntowych i gleby, poprawę jakości powietrza, przywrócenie terenów do bezpiecznego użytkowania.

Program NFOŚiGW to sygnał, że państwo przejmuje odpowiedzialność tam, gdzie zawiódł system i nie udało się wyegzekwować obowiązków od sprawców. A to dopiero początek – w budżecie pozostaje jeszcze 400 mln zł na kolejne interwencje. Dla wielu gmin to szansa, by raz na zawsze pozbyć się ekologicznych bomb z własnego podwórka.

Chcesz być na bieżąco? Zapisz się do naszego newslettera.

• Umowę ze strony NFOŚiGW podpisał zastępca prezesa zarządu NFOŚiGW Robert Gajda, ze strony beneficjenta Andrzej Wiśniewski – prezes zarządu oraz Krzysztof Buczkowski – wiceprezes zarządu Wodociągów Płockich.
• Dofinansowanie z programu Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko 2021–2027 wynosi niemal 107 mln zł, a całkowita wartość projektu to prawie 166 mln zł.
• Projekt ,,Zielono-niebieski Płock. Adaptacja do zmian klimatu" będzie realizowany w ramach działania 1.2 Adaptacja terenów zurbanizowanych do zmian klimatu .

Podpisywana dziś umowa o dofinansowanie działań w obszarze gospodarki wodami opadowymi na terenie Płocka przyczyni się do budowania odporności miasta na zmiany klimatyczne. To element szerszych działań Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej, który wskazał adaptację do zmian klimatu jako jeden z priorytetów Strategii działania na lata 2025-2028. Fundusz wspiera samorządy w całej Polsce w przygotowaniu na wyzwania klimatyczne, współfinansując inwestycje adaptacyjne ze środków krajowych i europejskich

– powiedział Robert Gajda, zastępca prezesa zarządu NFOŚiGW.

Projekt na terenie Płocka obejmie budowę 19 km nowej sieci kanalizacyjnej oraz obiekty małej retencji o pojemności 505 m3. W ramach inwestycji powstanie również nowa lub zmodernizowana zielona infrastruktura o powierzchni 1,6 ha, która wesprze naturalną retencję wód opadowych. Zagospodarowane zostaną m.in. tereny zielone w pasażu Vuka Karadzica przy ul. Bielskiej. Powstanie ogród deszczowy i ciągi piesze z roślinnym pasażem w okolicach ul. Bielskiej, ogrody deszczowe retencjonujące wodę przy ul. Kilińskiego oraz przy Rondzie Stanleya Podzielińskiego,

Dostęp do nowej i zmodernizowanej infrastruktury zyska ponad 25 tysięcy osób. Prace zaplanowano do końca 2029 r. Efektem inwestycji będzie ograniczenie ryzyka miejskich podtopień, wyższy poziom odporności na ekstremalne zjawiska pogodowe oraz poprawa przyrodniczych i rekreacyjnych funkcji terenów.

Chcesz być na bieżąco? Zapisz się do naszego newslettera.

• Całkowity koszt przedsięwzięcia w Głogowie to blisko 43,2 mln zł, z czego blisko 42 mln zł stanowi dotacja z NFOŚiGW. Gmina Strumień otrzyma 936 tys. zł dotacji.
• W obecności Minister Klimatu i Środowiska Pauliny Hennig-Kloski umowy podpisali Dorota Zawadzka-Stępniak, prezes zarządu NFOŚiGW, Paweł Augustyn, zastępca prezesa zarządu NFOŚiGW oraz przedstawiciele beneficjentów: Rafael Rokaszewicz, prezydent Miasta Głogowa i Anna Grygierek, burmistrz Gminy Strumień.
• W spotkaniu udział wziął Krzysztof Pałka, wiceprzewodniczący Rady Nadzorczej NFOŚiGW oraz parlamentarzyści: Izabela Bodnar, Łukasz Horbatowski, Aleksandra Leo,  Mirosław Suchoń.
• Budżet programu „Usuwanie nielegalnie nagromadzonych odpadów” wynosi 500 mln zł.

Ochrona zdrowia ludzi, środowiska i infrastruktury krytycznej jest jednym z priorytetów rządu Koalicji 15 października. Samorządy nie są w stanie samodzielnie poradzić sobie z problemem usuwania nielegalnych odpadów - skala i koszty takich działań przekraczają ich możliwości budżetowe. Dlatego dziś wspieramy gminy Głogów i Strumień w usunięciu szczególnie niebezpiecznych składowisk

– mówiła Paulina Hennig-Kloska, ministra Klimatu i Środowiska.

Nielegalne składowiska odpadów to jedno z najpoważniejszych zagrożeń środowiskowych ostatnich lat. Tysiące ton odpadów chemicznych i poprzemysłowych, często łatwopalnych i toksycznych, stanowią realne ryzyko dla zdrowia ludzi oraz dla gleby i wód gruntowych. Program Narodowego Funduszu o budżecie 500 mln zł pozwala skutecznie reagować i usuwać te zagrożenia tam, gdzie są najbardziej dotkliwe

– powiedziała Dorota Zawadzka-Stępniak, prezes zarządu NFOŚiGW.

W Głogowie przy ulicy Południowej 8 zgromadzono ok. 3,5 tys. ton niebezpiecznych odpadów. Są to między innymi odpady z przemysłu chemicznego, petrochemicznego i farbiarskiego. Ze względu na znaczną ilość, skład chemiczny, zawartość substancji łatwopalnych i sposób magazynowania stanowią one zagrożenie dla zdrowia i życia człowieka oraz dla środowiska.

Odpady przechowywane są w pojemnikach o pojemności 1000 litrów na otwartej przestrzeni. W ramach przedsięwzięcia odpady zostaną usunięte i zabezpieczone do transportu, a następnie przekazane do zagospodarowania podmiotom posiadającym stosowne decyzje w zakresie gospodarowania odpadami. Dzięki wsparciu, do końca przyszłego roku zagrożenie zostanie zlikwidowane, a odpady trwale unieszkodliwione.

W Głogowie i Strumieniu mówimy o tysiącach ton niebezpiecznych odpadów, które stanowią realne zagrożenie dla mieszkańców oraz dla gleby i wód gruntowych. Dzięki wsparciu NFOŚiGW to zagrożenie zostanie ostatecznie usunięte. Program o budżecie 500 mln zł pozwala samorządom skutecznie porządkować miejsca szczególnie niebezpieczne i eliminować wieloletnie zaniedbania. Konsekwentnie przywracamy bezpieczeństwo ludziom i środowisku w całym kraju

– powiedział Paweł Augustyn, zastępca prezesa zarządu NFOŚiGW.

W miejscowości Zabłocie w gminie Strumień przy ulicy Solnej zgromadzonych było 194 tony odpadów niebezpiecznych. Tak jak w Głogowie były to między innymi odpady z przemysłu chemicznego, petrochemicznego i farbiarskiego. Były przechowywane w pojemnikach typu mauzer oraz beczkach w hali magazynowej na terenie prywatnej posesji. Przedsięwzięcie zostało już zakończone. Na początku lutego 2026 r. gmina uzyskała opinię Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska potwierdzającą usunięcie i unieszkodliwienie odpadów.

Program „Usuwanie nielegalnie nagromadzonych odpadów” dysponuje budżetem 500 mln zł. W ramach pierwszego naboru złożono 14 wniosków o dofinansowanie na kwotę blisko 100 mln zł. Pozostałe w budżecie programu środki w kwocie 400 mln zł zostaną przeznaczone na realizację kolejnych naborów, skierowanych do lokalizacji wskazanych przez Ministra Klimatu i Środowiska.

Chcesz być na bieżąco? Zapisz się do naszego newslettera.

• Podpisywanie umów z beneficjentami zaplanowano do 31.05.2026 r.
• Dotychczas w ramach programu NFOŚiGW podpisał 232 umowy z samorządami o łącznej wartości ponad 1,5 mld zł. Umowy dotyczą inwestycji w 434 szkołach i przedszkolach w całej Polsce.
• W programie dofinansowanie udzielane jest w formie dotacji, nawet do 100 proc. kosztów kwalifikowanych.

Dzięki środkom z Krajowego Planu Odbudowy wspieramy modernizacje szkół i przedszkoli, które przynoszą lepszy komfort nauki i pracy, realne oszczędności energii i zysk dla środowiska. Termomodernizacje budynków, wymiana źródeł ciepła i instalacja odnawialnych źródeł energii to także konkretne rozwiązania podnoszące świadomość ekologiczną uczniów, rodziców i nauczycieli. Dodatkowe środki pozwolą nam objąć wsparciem jeszcze więcej samorządów, przyspieszając zieloną transformację placówek edukacyjnych w całej Polsce

– powiedziała Dorota Zawadzka-Stępniak, prezes zarządu NFOŚiGW.

Inwestycje przyczyniają się do poprawy efektywności energetycznej placówek edukacyjnych, co zmniejsza zużycie energii i obniża koszty utrzymania obiektów. Mniejsza emisja CO₂ po modernizacji pozytywnie wpływa na jakość powietrza. To realne zmiany dla lokalnych społeczności w całym kraju, na które przeznaczyliśmy już ponad 1,5 mld zł z KPO

– powiedział Józef Matysiak, zastępca prezesa zarządu NFOŚiGW.

W ramach podpisanych umów samorządy otrzymują dotacje na kompleksową termomodernizację szkół i przedszkoli z zastosowaniem odnawialnych źródeł i magazynów energii. Dzięki modernizacji budynki zyskują nowe okna, drzwi i dachy, a ściany są ocieplane. Środki są przeznaczane również na wymianę źródeł ciepła na bardziej ekologiczne, montaż instalacji fotowoltaicznych, modernizację instalacji systemów grzewczych, wentylacyjnych czy oświetleniowych.

Zakres modernizacji energetycznej budynków musi wynikać z audytu energetycznego, wykazującego łączną redukcję zapotrzebowania na energię pierwotną budynków na poziomie minimum 30 proc. oraz łączną redukcję zapotrzebowania na energię końcową na poziomie minimum 25 proc. Działania podlegające finansowaniu muszą być zgodne z  zasadą „niewyrządzania znaczącej szkody środowisku” (DNSH – „do no significant harm”).

W ramach programu „Wymiana źródeł ciepła i poprawa efektywności energetycznej szkół” realizowane są także działania edukacyjne, prozdrowotne i podnoszące świadomość użytkowników budynku na temat poprawy jakości powietrza, przeciwdziałania zmianom klimatu i wykorzystania OZE.

Projekty realizowane są w ramach Komponentu B KPO „Zielona energia i zmniejszenie energochłonności”, Reformy B1.1 „Czyste powietrze i efektywność energetyczna”, Inwestycji B1.1.3 „Termomodernizacja instytucji edukacyjnych”.

Chcesz być na bieżąco? Zapisz się do naszego newslettera.