– Japonia jest jednym z najważniejszych partnerów gospodarczych Polski w Azji, a jednocześnie bardzo wymagającym rynkiem dla produktów rolno-spożywczych. Dlatego tak ważne są bezpośrednie rozmowy z administracją i partnerami biznesowymi, które pomagają otwierać nowe możliwości eksportowe dla polskich firm – podkreślił wiceminister Adam Nowak.

W trakcie wizyty delegacji MRiRW odbyły się spotkania z przedstawicielami japońskiego rządu, wydarzenia promujące polską żywność oraz rozmowy z przedsiębiorcami i importerami zainteresowanymi współpracą z polskimi producentami.

Rozmowy o dostępie do rynku japońskiego

Jednym z najważniejszych elementów wizyty były spotkania z przedstawicielami japońskiego rządu – w Ministerstwie Rolnictwa, Leśnictwa i Rybołówstwa (MAFF) oraz Ministerstwie Zdrowia, Pracy i Opieki Społecznej (MHLW).

Rozmowy dotyczyły przede wszystkim zwiększenia dostępu polskich produktów rolno-spożywczych do rynku japońskiego. Polska strona przedstawiła postulaty dotyczące m.in.:

• poprawy warunków eksportu polskiej wołowiny do Japonii, w tym zniesienia limitu wieku bydła,

• możliwości eksportu przetworzonych produktów wołowych,

• zatwierdzania zakładów zainteresowanych eksportem przetworzonego mięsa drobiowego,

• pełnego uznawania regionalizacji w przypadku chorób zwierząt,

• otwarcia rynku japońskiego dla wybranych produktów roślinnych, w tym borówek i jabłek.

– Polska należy do największych producentów żywności w Unii Europejskiej i ma ogromny potencjał eksportowy. Zależy nam na stopniowym poszerzaniu dostępu do rynku japońskiego dla kolejnych produktów oraz na tworzeniu stabilnych,

przewidywalnych warunków współpracy dla naszych przedsiębiorców – zaznaczył podsekretarz Adam Nowak.

Promocja polskiej żywności i spotkania z przedsiębiorcami

Podczas wizyty delegacja MRiRW uczestniczyła również w targach Foodex Japan w Tokio – największym wydarzeniu branży spożywczej w Japonii i jednym z najważniejszych w Azji.

Na polskich stoiskach swoją ofertę zaprezentowało ponad 50 firm, w tym 38 przedsiębiorstw na stoisku narodowym zorganizowanym przez Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa. Wśród prezentowanych produktów znalazły się m.in. produkty mięsne, ryby i przetwory rybne, produkty mleczne, soki, słodycze, przekąski oraz przetwory owocowo-warzywne.

– Polska od lat buduje silną pozycję dostawcy wysokiej jakości żywności na rynkach zagranicznych. Konsumenci w kolejnych krajach przekonują się o walorach smakowych i bezpieczeństwie naszych produktów. W 2025 r. eksport produktów rolno-spożywczych z Polski osiągnął rekordową wartość 58,4 mld euro – powiedział wiceminister.

Delegacja odwiedziła także stoiska polskich przedsiębiorstw oraz prowadziła rozmowy z importerami i przedstawicielami branży spożywczej. W Ambasadzie RP w Tokio odbyła się również konferencja prasowa oraz spotkanie biznesowe z udziałem polskich firm i japońskich partnerów handlowych.

– Produkcja i eksport żywności to jedna z najmocniejszych stron polskiej gospodarki. Nasze produkty trafiają dziś na najbardziej wymagające rynki świata. Sprzedaż polskich produktów rolno-spożywczych do Japonii przekracza już 80 mln euro rocznie, a wiele z nich – m.in. wołowina, ryby, soki czy słodycze – zdobyło uznanie japońskich konsumentów. Liczymy na dalszy rozwój współpracy i obecność kolejnych polskich firm na tym rynku – zaznaczył wiceminister.

Współpraca naukowa w rolnictwie

Ważnym punktem programu wizyty była też wizyta w Japan International Research Center for Agricultural Sciences (JIRCAS), jednym z wiodących ośrodków badań rolniczych w Azji.

Rozmowy dotyczyły m.in. przeciwdziałania skutkom suszy, gospodarowania zasobami wodnymi w rolnictwie oraz wykorzystania nowych technik genomowych w hodowli roślin.

Polska strona przedstawiła doświadczenia krajowych instytutów badawczych, w tym system monitoringu suszy rolniczej prowadzony przez Instytut Uprawy, Nawożenia i Gleboznawstwa.

– Współpraca naukowa i wymiana doświadczeń są dziś kluczowe w kontekście wyzwań związanych ze zmianami klimatu. Interesują nas japońskie doświadczenia w zakresie zarządzania zasobami wodnymi w rolnictwie oraz nowych technologii hodowli roślin, które zwiększają odporność upraw na suszę – podkreślił wiceminister Adam Nowak.

Polskie jednostki badawcze wyraziły także zainteresowanie rozwijaniem współpracy z japońskimi partnerami w zakresie nowych technologii rolniczych oraz badań nad odpornością roślin na zmiany klimatyczne.

- Dzisiejsza uroczystość jest szczególna, ponieważ wyróżniamy tych, którzy poprzez swoją pracę, wiedzę i innowacyjność wnoszą realny wkład w modernizację polskiego rolnictwa. Prezentowane tutaj maszyny, urządzenia i rozwiązania technologiczne pokazują, jak dynamicznie zmienia się współczesne rolnictwo – staje się coraz bardziej precyzyjne, efektywne, a jednocześnie odpowiedzialne środowiskowo. - powiedział minister Stefan Krajewski na gali, która zakończyła pierwszy dzień targów.

Stawiamy na innowacje – podkreślił minister – rolnictwo precyzyjne i cyfryzację. Dlatego zwiększyliśmy budżet działania I.10.4 (z pierwotnych 930 mln zł do ok. 2,8 mld zł) na inwestycje w nowoczesne maszyny i technologie, które pozwalają produkować efektywnie, a jednocześnie z poszanowaniem środowiska i klimatu.

Nagrody Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi

Minister Stefan Krajewski wręczył prestiżowy Puchar Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi dla najbardziej innowacyjnych rozwiązań prezentowanych podczas tegorocznej edycji. Puchar trafił do Hodowli Roślin Smolice Sp. o.o. Grupa IHAR za hodowlę nowoczesnych odmian roślin rolniczych, profesjonalizm w produkcji nasiennej przy wytwarzaniu nasion najwyższej jakości.

- Mimo trudnej sytuacji geopolitycznej, mimo umów handlowych, które są zawierane, na pewno musimy szukać tego, co nas wyróżnia i daje nam potencjał. To jest właśnie przykład takiego działania – powiedział minister Krajewski.

Rolnictwo 4.0 i 5.0 – fundament nowoczesnej gospodarki

Kielecka wystawa od ponad trzech dekad wyznacza kierunki rozwoju techniki rolniczej. Nowoczesne technologie, określane mianem Rolnictwa 4.0 i 5.0, stały się nieodzownym elementem codzienności polskich gospodarstw, zwiększając ich wydajność i konkurencyjność na rynkach międzynarodowych.

– Polskie rolnictwo jest jednym z filarów naszej gospodarki. Nasz eksport w sektorze rolno-spożywczym osiągnął w ubiegłym roku rekordowy poziom ponad 58 mld euro – podkreślał reprezentujący podczas otwarcia targów ministra rolnictwa Stefana Krajewskiego – dyrektor generalny Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi Marek Cieśliński – Ten sukces to efekt ciężkiej pracy osób związanych z produkcją rolną, którzy każdego dnia modernizują swoje gospodarstwa, korzystając z najnowocześniejszych rozwiązań technicznych – dodał.

Dialog branżowy i wsparcie dla młodych producentów

Pierwszy dzień targów stał się przestrzenią intensywnego dialogu między producentami maszyn, instytucjami naukowymi a doradztwem rolniczym. Istotnym punktem programu była konferencja „Partnerstwo dla Rolnictwa”, w której udział wzięli przedstawiciele kluczowych instytucji sektora rolnego.

Wydarzenie stało się również okazją do nagrodzenia nowej generacji rolników. Podczas targów odbył się Finał Krajowej Olimpiady Młodych Producentów Rolnych, organizowanej przez Związek Młodzieży Wiejskiej.

- Wspieramy młodych rolników, którzy chcą przejmować i rozwijać rodzinne gospodarstwa. Dlatego podnieśliśmy premie dla młodych rolników z 200 do 300 tys. zł, którzy zdecydują się na prowadzenie produkcji zwierzęcej – przypomniał Marek Cieśliński.

O targach

Międzynarodowe Targi Techniki Rolniczej AGROTECH to największe targi techniki rolniczej organizowane w halach w Polsce. Poświęcone są nowoczesnej technice rolniczej, innowacjom oraz rozwojowi gospodarstw rolnych. Stanowią kluczową platformę spotkań całej branży rolnej – rolników, producentów i dystrybutorów maszyn, firm oferujących środki do produkcji rolnej, a także przedstawicieli instytucji publicznych, naukowych i doradczych.

AGROTECH pełni funkcję areny wymiany wiedzy, prezentacji nowoczesnych technologii oraz dyskusji o kierunkach transformacji i modernizacji rolnictwa, w tym w obszarze rolnictwa 4.0, automatyzacji i rolnictwa precyzyjnego. Dla rolników wydarzenie jest miejscem podejmowania kluczowych decyzji inwestycyjnych, często powiązanych z wykorzystaniem środków pomocowych i programów wsparcia.

Targi AGROTECH co roku gromadzą około 500 firm z blisko 20 krajów oraz przyciągają ponad 80 tysięcy zwiedzających z Polski i zagranicy. W Kielcach spotykają się rolnicy, producenci i dystrybutorzy maszyn rolniczych, firmy oferujące środki do produkcji, a także przedstawiciele instytucji publicznych, organizacji branżowych oraz zaplecza naukowego i doradczego. Wydarzenie jest miejscem podejmowania istotnych decyzji inwestycyjnych, często powiązanych z korzystaniem z krajowych i unijnych instrumentów wsparcia.

Minister Stefan Krajewski podkreślił potrzebę zjednoczenia sił w dialogu wewnątrzrządowym. Podczas rozmów analizowano  sytuację rynkową oraz koszty produkcji, które w obliczu sytuacji geopolitycznej  stały się kluczowym wyzwaniem dla polskich gospodarstw.

W czasie spotkania padły mocne słowa o błędach przeszłości, które do dziś rzutują na kondycję polskich gospodarstw. Jeden z rolników przypomniał:

-Za Kowalczyka musiałem zaciągnąć 1,2 mln zł kredytu na samo pokrycie kosztów drogich nawozów. Sprzedawałem 6 samochodów pszenicy za jeden samochód nawozu. Poszliśmy drogą, która była błędem i teraz nie możemy tego wyprostować.

Minister Stefan Krajewski, odnosząc się do tych doświadczeń, podtrzymał gotowość do merytorycznej współpracy:

-Powinniśmy wspólnie działać i wypracować taki kierunek, aby skutecznie przedstawiać nasze argumenty w rozmowach o budżecie. Każdy pomysł, który się pojawia, jest przez nas przepracowywany. Jesteśmy otwarci na rozwiązania, które realnie poprawią sytuację– zaznaczył Minister.

Prace nad Kalkulatorem Minimalnej Opłacalności

Głównym punktem merytorycznym spotkania było przedstawienie przez stronę społeczną projektu Kalkulatora Minimalnej Opłacalności Produkcji Rolnej . Ma on być rzetelnym punktem odniesienia przy ustalaniu minimalnych cen skupu oraz w negocjacjach kontraktowych, uwzględniając:

• Koszty bezpośrednie (nawozy, energię, paliwo),
• Amortyzację maszyn i koszty pracy,
• Obsługę zobowiązań finansowych.

Resort przyjął tę propozycję do szczegółowej analizy, wskazując na potencjalną rolę Ośrodków Doradztwa Rolniczego (ODR) w zbieraniu i przetwarzaniu danych regionalnych, tak aby kalkulacje oddawały rzeczywistą sytuację w różnych częściach Polski.

Otwartość na współpracę ekspercką

Minister Stefan Krajewski zaprosił stronę społeczną do aktywnego włączenia się w prace resortu. Padła deklaracja, że drzwi ministerstwa są otwarte dla merytorycznych ekspertów, którzy chcą wspólnie z rządem wdrażać systemowe zmiany. Minister podkreślił, że bezpieczeństwo żywnościowe jest dziś równie ważne jak bezpieczeństwo energetyczne czy militarne.

Kolejne kroki

Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi zadeklarowało:

1. Kontynuację prac w zespołach roboczych nad systemem rekompensat i stabilizacją dochodów.
2. Działania na forum unijnym w celu urealnienia cen skupu interwencyjnego i ochrony rynku.
3. Wsparcie dla energetyki rolniczej (biogazownie) jako sposobu na obniżenie kosztów funkcjonowania gospodarstw.

„Nie przyszliśmy tu atakować, przyszliśmy po pomoc” – przekonywali rolnicy zapewniając, że chodzi wyłączenie o współpracę na rzecz rolnictwa. Na koniec przedstawiciel OOPR odczytał 8 postulatów Oddolnego Ogólnopolskiego Protestu Rolników wśród, których były żądania: realnej kontroli importu, uruchomienia obowiązujących i egzekwowanych mechanizmów reagowania w wyniku systemowego stosowania nieuczciwych praktyk handlowych, działań państwa zmierzających do utrzymania oraz zabezpieczenia krajowej zdolności produkcyjnej w zakresie hodowli zwierząt, czasowego wyłączenia Polski z systemu handlu uprawnieniami do emisji (ETS), co najmniej do momentu uruchomienia pierwszej elektrowni jądrowej w Polsce oraz uznania rolnictwa za strategiczną gałąź gospodarki państwa.

- Naszym celem jest wypracowanie rozwiązań, które zapewnią stabilny dochód rolnika i możliwość dalszego rozwoju gospodarstw. Przyjechaliście Państwo z konkretnymi propozycjami i na tej bazie chcemy budować dalszą współpracę – podsumował minister Stefan Krajewski.

Zmiany dotyczą tylko wybranych środków

Nowelizacja ustawy z 8 marca 2013 r. o środkach ochrony roślin wprowadza dodatkowe obowiązki przy obrocie środkami stosowanymi do fumigacji, czyli odkażania magazynów i przestrzeni przechowalniczych. Chodzi o preparaty zawierające substancje szczególnie niebezpieczne dla zdrowia i życia ludzi: fluorek sulfurylu, fosforek glinu oraz fosforek magnezu.

Nowe przepisy dotyczą wyłącznie profesjonalnych użytkowników tych środków oraz podmiotów zajmujących się ich dystrybucją.

Dla działkowców nic się nie zmienia

Osoby korzystające ze środków ochrony roślin przeznaczonych do zastosowań amatorskich nadal mogą kupować je tak jak dotychczas – zarówno w sklepach stacjonarnych, jak i przez internet. Nie ma obowiązku ukończenia szkolenia ani przedstawiania zaświadczenia potwierdzającego uprawnienia do ich zakupu.

W trosce o bezpieczeństwo własne, swoich bliskich – szczególnie dzieci – oraz użytkowników sąsiednich działek warto stosować preparaty przeznaczone do zastosowań amatorskich, w tym środki niskiego ryzyka oraz preparaty biologiczne.

Wprowadzone przepisy nie ograniczają dostępności środków ochrony roślin dla użytkowników nieprofesjonalnych.

Spotkanie miało charakter roboczy i było kolejnym elementem dialogu prowadzonego przez resort rolnictwa z przedstawicielami branży. Omówiono zarówno bieżącą sytuację epizootyczną, jak i postulaty producentów dotyczące wsparcia gospodarstw znajdujących się w strefach objętych restrykcjami sanitarnymi.

Wyzwania związane z ASF i funkcjonowaniem stref

Przedstawiciele środowiska producentów zwracali uwagę na trudności, z jakimi mierzą się gospodarstwa znajdujące się w obszarach objętych ograniczeniami związanymi z ASF. Wskazywali m.in. na problemy związane z funkcjonowaniem rynku w strefach zapowietrzonych i zagrożonych oraz na wpływ tych ograniczeń na opłacalność produkcji.

W trakcie dyskusji poruszono również kwestie związane z działaniami podejmowanymi w celu ograniczenia rozprzestrzeniania się wirusa ASF, w tym monitorowania populacji dzików, przeszukiwania terenów leśnych w poszukiwaniu padłych zwierząt oraz odstrzału sanitarnego.

Uczestnicy spotkania podkreślali znaczenie współpracy pomiędzy administracją publiczną, służbami weterynaryjnymi, myśliwymi oraz rolnikami w skutecznym przeciwdziałaniu chorobie.

Minister: odbudowa produkcji trzody chlewnej jest priorytetem

Minister Stefan Krajewski podkreślił, że rozwój i odbudowa pogłowia trzody chlewnej w Polsce pozostają jednym z ważnych celów polityki rolnej państwa.

– Od pierwszego dnia mojej pracy w resorcie rolnictwa zależy mi na tym, aby hodowla trzody chlewnej w Polsce była stabilna i rozwijała się. To ważny element bezpieczeństwa żywnościowego kraju oraz funkcjonowania całego sektora rolno-spożywczego – zaznaczył minister.

Szef resortu zwrócił uwagę, że zmiany strukturalne w rolnictwie, w tym proces koncentracji produkcji, są zjawiskiem obserwowanym w wielu sektorach rolnych w całej Europie. Jednocześnie podkreślił, że działania państwa ukierunkowane są na wspieranie gospodarstw rodzinnych.

– Nie ma działań ani przepisów, których celem byłoby eliminowanie gospodarstw rodzinnych. Wprost przeciwnie – zdecydowana większość instrumentów wsparcia kierowana jest właśnie do nich – wskazał minister.

Aktywne działania resortu na rzecz producentów

Podczas spotkania minister przedstawił również działania podejmowane przez resort rolnictwa w celu poprawy sytuacji producentów wieprzowiny.

Ministerstwo prowadzi intensywne działania w zakresie poszerzania możliwości eksportowych dla polskiej wieprzowiny. W ostatnim czasie udało się wypracować kolejne uzgodnienia weterynaryjne umożliwiające dostęp do nowych rynków zagranicznych, w tym azjatyckich.

– Otwarcie nowych rynków zbytu jest procesem wymagającym wieloletnich negocjacji i uzgodnień weterynaryjnych. Podejmujemy konsekwentne działania, aby zwiększać możliwości eksportowe dla polskiej wieprzowiny – podkreślił minister.

Minister zaznaczył również, że resort rolnictwa stale analizuje możliwości wsparcia producentów funkcjonujących w trudnych warunkach rynkowych oraz w obszarach objętych ograniczeniami sanitarnymi.

Wystąpienie do Komisji Europejskiej

Minister Stefan Krajewski poinformował uczestników spotkania, że resort rolnictwa podejmował działania na forum Unii Europejskiej w sprawie możliwości uruchomienia nadzwyczajnych mechanizmów wsparcia dla producentów trzody chlewnej.

Kiedy w listopadzie 2025 r. cena skupu świń w Polsce wynosiła 166,8 euro/100 kg i była jedną z najniższych w Unii Europejskiej, przy rosnących kosztach produkcji. Dlatego minister Stefan Krajewski wystąpił do Komisji Europejskiej o uruchomienie nadzwyczajnych instrumentów wsparcia dla sektora wieprzowiny na podstawie rozporządzenia (UE) nr 1308/2013. Wniosek dotyczył rekompensaty strat wynikających z utrzymujących się niskich cen skupu, spadku popytu oraz narastających kosztów produkcji. Niestety prośba ta nie znalazła akceptacji w KE.

W piśmie przekazanym do MRiRW komisarz Christophe Hansen poinformował, że obecnie nie są spełnione warunki uzasadniające uruchomienie nadzwyczajnych środków rynkowych na podstawie przepisów rozporządzenia o wspólnej organizacji rynków produktów rolnych. KE Komisarz poinformował, że obecna sytuacja rynkowa nie uzasadnia przesłanek dla podejmowania działań na poziomie UE, bo średnie ceny żywca wieprzowego w Polsce są wyższe niż średnia w Unii Europejskiej. Komisarz Christophe Hansen jednocześnie przypomniał o szerokich możliwościach wsparcia producentów trzody chlewnej poprzez wykorzystanie instrumentów dostępnych w Planie Strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023–2027, a także w ramach pomocy państwa.

Minister Stefan Krajewski podkreślił, że mimo tej odpowiedzi resort nadal analizuje dostępne możliwości wsparcia producentów.

– Pozostajemy w stałym kontakcie z Komisją Europejską i analizujemy wszystkie dostępne instrumenty, które mogą zostać wykorzystane w celu wsparcia producentów trzody chlewnej w Polsce – zaznaczył.

Decyzje oparte na przepisach i wiedzy ekspertów

Szef resortu rolnictwa podkreślił również, że działania podejmowane w zakresie zwalczania ASF muszą być oparte na obowiązujących przepisach prawa oraz rekomendacjach ekspertów.

– Decyzje dotyczące walki z ASF muszą być podejmowane w oparciu o wiedzę naukową, opinie służb weterynaryjnych oraz obowiązujące przepisy prawa. Tylko takie podejście pozwala na skuteczne i odpowiedzialne zarządzanie sytuacją epizootyczną – powiedział minister.

W spotkaniu uczestniczyli również przedstawiciele Głównego Inspektoratu Weterynarii, którzy przedstawili aktualne informacje dotyczące sytuacji epizootycznej oraz podejmowanych działań w zakresie monitorowania i zwalczania ASF.

Kontynuacja dialogu z branżą

Spotkanie zakończyło się deklaracją dalszej współpracy pomiędzy resortem rolnictwa a przedstawicielami sektora produkcji trzody chlewnej. Minister Stefan Krajewski podkreślił, że bezpośredni dialog z producentami jest niezbędny dla skutecznego reagowania na wyzwania stojące przed branżą.

Zmiana dotyczy regulaminu wyboru przedsięwzięć w ramach inwestycji A1.4.1 KPO – Inwestycje na rzecz dywersyfikacji i skracania łańcucha dostaw produktów rolnych i spożywczych oraz budowy odporności podmiotów uczestniczących w łańcuchu, w części dotyczącej wsparcia organizacji zajmujących się redystrybucją żywności na cele społeczne.

Najważniejsze zmiany

Zgodnie ze zmienionym regulaminem:

• wydłużono termin realizacji przedsięwzięć – projekty mogą być realizowane do 1 czerwca 2026 r.,
• doprecyzowano zasady kwalifikowania kosztów – za kwalifikowalne uznaje się koszty poniesione od 1 lutego 2020 r. do 1 czerwca 2026 r.,
• określono kwotę środków przeznaczonych na wsparcie w ramach naboru – 148 857 936,55 zł,
• wprowadzono możliwość przyznania wsparcia kolejnym przedsięwzięciom, jeśli dostępne będą środki w ramach przeznaczonej puli.

Przepisy przejściowe

Zmiana regulaminu obejmuje również sprawy wszczęte i niezakończone przed dniem wejścia w życie nowych przepisów.

W przypadku przedsięwzięć, dla których zawarto już umowy o objęcie wsparciem, ich realizacja może zostać zakończona po 31 marca 2026 r., jednak nie później niż do 1 czerwca 2026 r.

Regulamin

Zmiana regulaminu obowiązuje od dnia jej podania do publicznej wiadomości.

Szczegółowe informacje oraz aktualny regulamin dostępne są w zakładce: https://www.gov.pl/web/rolnictwo/wsparcie-dla-organizacji-zajmujacych-sie-redystrybucja-zywnosci-na-cele-spoleczne

– Instytut Włókien Naturalnych i Roślin Zielarskich odgrywa ważną rolę w rozwoju badań nad roślinami włóknistymi i zielarskimi oraz ich praktycznym wykorzystaniem w rolnictwie i gospodarce. Jestem przekonany, że doświadczenie i wiedza pani dr Katarzyny Wielgusz będą sprzyjać dalszemu rozwojowi tej jednostki – powiedział minister rolnictwa i rozwoju wsi Stefan Krajewski.

Nowy etap dla Instytutu

Powołanie dr Katarzyny Wielgusz potwierdza jej dotychczasową pracę, kompetencje i zaangażowanie w rozwój Instytutu. 12 września 2025 r. minister rolnictwa i rozwoju wsi Stefan Krajewski powołał ją, jako wieloletniego pracownika Instytutu, na stanowisko p.o. dyrektora Instytutu.

Jako dyrektor będzie odpowiadać za kierowanie działalnością naukową i organizacyjną jednostki oraz wyznaczanie strategicznych kierunków jej rozwoju.
Jednym z ważnych zadań będzie także dalsze wzmacnianie pozycji Instytutu w krajowym i międzynarodowym środowisku naukowo-badawczym oraz rozwój współpracy z partnerami naukowymi, administracją publiczną i sektorem gospodarczym.

Doświadczenie naukowe

Dr Katarzyna Wielgusz jest naukowcem z wieloletnim doświadczeniem w sektorze badawczo-rozwojowym. Jej działalność koncentruje się na zagadnieniach związanych z roślinami włóknistymi i zielarskimi oraz wykorzystaniem surowców roślinnych w gospodarce i przemyśle.

W trakcie swojej kariery uczestniczyła w licznych projektach naukowych i wdrożeniowych, współpracując z ośrodkami badawczymi, administracją publiczną oraz partnerami gospodarczymi. W Instytucie od lat angażuje się w rozwój badań naukowych, transfer wiedzy do praktyki rolniczej oraz budowanie współpracy z partnerami krajowymi i zagranicznymi.

O Instytucie

Instytut Włókien Naturalnych i Roślin Zielarskich – Państwowy Instytut Badawczy prowadzi badania nad roślinami włóknistymi i zielarskimi oraz ich zastosowaniem w rolnictwie, przemyśle i gospodarce. Działalność Instytutu wspiera rozwój innowacyjnych technologii oraz bio-gospodarki.

Powołanie dr Katarzyny Wielgusz na stanowisko dyrektora otwiera kolejny etap rozwoju Instytutu, ukierunkowany na dalsze wzmacnianie potencjału badawczego oraz rozwój współpracy naukowej i gospodarczej.

– Sołtys to władza, która nie zdradza. Jesteście na pierwszej linii działania w swoich społecznościach i to często od was zależy, co w danej miejscowości się wydarzy. Dlatego z całego serca dziękuję za to, co robicie każdego dnia – nie tylko 11 marca, ale przez cały rok – powiedział minister Stefan Krajewski.

Podziękowania dla sołtysów z całej Polski

Ogólnopolskie spotkanie sołtysów organizowane przez Ministerstwo Rolnictwa odbyło się 11 marca w siedzibie Narodowego Instytutu Kultury i Dziedzictwa Wsi w Warszawie. W wydarzeniu wzięli udział sołtysi z różnych regionów kraju, przedstawiciele organizacji samorządowych oraz instytucji działających na rzecz rozwoju obszarów wiejskich.

Podczas uroczystości minister Stefan Krajewski podkreślił, że rola sołtysów w życiu lokalnych społeczności jest wyjątkowa.

– Na co dzień macie mnóstwo spraw do rozwiązania i problemów, które trzeba szybko rozstrzygać. Organizujecie zebrania, wydarzenia i spotkania, które integrują mieszkańców. Czasem za rzadko pada słowo „dziękuję”, dlatego dziś chcę je wyraźnie powiedzieć – dziękuję za waszą pracę i zaangażowanie – powiedział minister.

Szef resortu rolnictwa zaznaczył również, że sołtysi są najbliżej mieszkańców i najlepiej znają potrzeby swoich miejscowości.

– Zanim rolnicy czy mieszkańcy wsi dotrą do ministra, marszałka czy posła, najpierw trafiają do sołtysa. To wy jesteście najbliżej ludzi i to od was często zaczynają się ważne inicjatywy dla całej społeczności – podkreślił Stefan Krajewski.

Odznaczenia „Zasłużony dla Rolnictwa”

Jednym z ważnych punktów wydarzenia było wręczenie przez ministra rolnictwa odznak honorowych „Zasłużony dla Rolnictwa” osobom szczególnie zaangażowanym w rozwój wsi i działalność na rzecz lokalnych społeczności. Lista osób wyróżnionych odznaką „Zasłużony dla Rolnictwa” stanowi załącznik do komunikatu.

– Wasza działalność to nie jest zwykła funkcja. To często prawdziwa służba i pasja, z którą podchodzicie do swoich obowiązków oraz do pracy na rzecz mieszkańców – zaznaczył minister.

Wieś musi pozostać wsią

Minister rolnictwa zwrócił uwagę, że rozwój obszarów wiejskich powinien iść w parze z ochroną ich podstawowej funkcji – produkcji żywności.

– Wieś musi pozostać wsią, a rolnik musi pozostać rolnikiem. Coraz więcej osób chce dziś mieszkać na wsi – szuka spokoju i dobrej jakości życia – ale musimy pamiętać, że od pokoleń funkcjonują tam gospodarstwa rolne i przedsiębiorstwa związane z rolnictwem – powiedział Stefan Krajewski.

Jak podkreślił minister, ważne jest zachowanie równowagi pomiędzy rozwojem osadnictwa na terenach wiejskich a utrzymaniem możliwości prowadzenia działalności rolniczej.

– Nie możemy doprowadzić do sytuacji, w której działalność rolnicza jest ograniczana lub wypierana. Rolnictwo jest fundamentem bezpieczeństwa żywnościowego, dlatego funkcje produkcyjne wsi muszą być chronione – zaznaczył minister.

„Aktywna wieś” – nowy program dla lokalnych inicjatyw

Podczas spotkania minister ogłosił nową inicjatywę Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi – program „Aktywna wieś”, który ma wspierać oddolne inicjatywy społeczne na obszarach wiejskich.

– Nie przychodzę dziś tylko z podziękowaniami. Chcę także ogłosić nowy program „Aktywna wieś”, który pozwoli finansować lokalne inicjatywy i jeszcze bardziej integrować społeczności na obszarach wiejskich – zapowiedział minister.

Na realizację programu w 2026 roku przeznaczono 10 mln zł z budżetu państwa, a maksymalna wysokość wsparcia dla jednego projektu wyniesie do 15 tys. zł.

– Chcemy, aby dzięki temu wsparciu można było realizować projekty ważne dla mieszkańców – organizować wydarzenia integrujące społeczność, promować lokalne produkty czy wzmacniać bezpieczeństwo na wsi – powiedział Stefan Krajewski.

Na co będzie można otrzymać wsparcie

Program „Aktywna wieś” ma wspierać inicjatywy wzmacniające lokalną tożsamość i aktywność społeczną mieszkańców wsi.

Dofinansowanie będzie można przeznaczyć m.in. na:

• wydarzenia związane z kulturą, tradycją i tożsamością wsi, np. prezentacje obrzędów ludowych, występy kapel czy pokazy rękodzieła,
• inicjatywy promujące lokalne produkty i żywność regionalną, warsztaty kulinarne czy święta lokalnych produktów,
• działania związane z ekologią i bezpieczeństwem wsi, w tym szkolenia z pierwszej pomocy i działania edukacyjne.

– Chcemy, aby te środki pomogły jeszcze bardziej integrować mieszkańców i wspierać inicjatywy, które budują wspólnotę na wsi – podkreślił minister.

Nabór wniosków od 30 marca

Nabór wniosków w programie „Aktywna wieś” rozpocznie się 30 marca 2026 r. i potrwa do 30 kwietnia 2026 r. do godz. 15:00.

Oferty będzie można składać do Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi w formie elektronicznej lub papierowej na formularzach udostępnionych na stronie internetowej resortu.

– Przekażcie tę informację kołom gospodyń wiejskich, strażakom ochotniczych straży pożarnych i wszystkim lokalnym działaczom. Chcemy, aby te środki jak najlepiej służyły mieszkańcom wsi – zachęcał minister Stefan Krajewski.

Rozpatrzenie ofert planowane jest do 15 maja 2026 r., a wybrane inicjatywy będzie można realizować między 30 kwietnia a 31 października 2026 r.

Galeria zdjęć na Flickr 📷

Beneficjenci

O nagrodę lub wyróżnienie mogą ubiegać podmioty działające na rzecz rolnictwa, rozwoju wsi, rynków rolnych i rybołówstwa, których osiągnięcia zostały wdrożone lub upowszechnione w sposób przynoszący wymierne efekty ekonomiczne lub społeczne.

Termin składania wniosków o nagrody i wyróżnienia upływa 30 czerwca każdego roku.

Jednocześnie jest możliwość wnioskowania o nagrodę indywidualną Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi za szczególne osiągnięcia w zakresie wdrażania postępu w rolnictwie, rozwoju wsi, rynków rolnych i rybołówstwa. Jest ona skierowana do osób (m.in. pracowników nadzorowanych instytutów badawczych), które prowadziły przez co najmniej 5 lat działalność naukową lub badawczo-rozwojową w powyższych obszarach oraz skutecznie wdrożyły opracowane rozwiązania do praktyki gospodarczej, osiągając znaczące efekty ekonomiczne lub społeczne.

Nagroda ta ma charakter jednorazowy i stanowi istotne uzupełnienie dotychczasowego katalogu wyróżnień. Wnioski o przyznanie nagrody indywidualnej można składać do 30 lipca każdego roku .

Pula środków

Łączny budżet nagród i wyróżnień wynosi 300 tys. zł.

Więcej informacji

Szczegółowe informacje oraz zaktualizowany Regulamin wraz z załącznikami, dostępne są pod linkiem:

https://www.gov.pl/web/rolnictwo/nagrody-za-osiagniecia-w-zakresie-wdrazania-postepu

- Po raz dwudziesty drugi będziemy przyjmować wnioski o płatności bezpośrednie i obszarowe. Każda kampania przynosi nowe wyzwania i nowe tematy – z jednej strony wiele rzeczy wygląda podobnie jak w poprzednich latach, z drugiej pojawiają się istotne zmiany. Dlatego tak ważne są spotkania z doradcami – zarówno z instytucji publicznych, jak i prywatnych – którzy w praktyce zajmują się wnioskami. Zależy nam, aby były one jak najlepiej przygotowane, bo to ułatwia obsługę systemu, ale przede wszystkim pozwala, by środki trafiały sprawnie i właściwie do rolników – powiedział minister Krajewski rozpoczynając dzisiejsze spotkanie z doradcami.

Minister podkreślił, że przygotowania do kampanii są w pełni zakończone, a Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa jest gotowa do rozpoczęcia naboru wniosków już 15 marca. Wskazał również, że konsekwentnie realizowany jest proces upraszczania przepisów dotyczących tzw. zielonej architektury WPR, którego celem jest ograniczenie obciążeń administracyjnych dla rolników.

- Ważną informacją jest podpisanie przez Prezydenta ustawy o zmianie ustawy o Planie Strategicznym WPR na lata 2023–2027, która wprowadza szereg uproszczeń w systemie płatności. Niestety, nie została podpisana ustawa dotycząca definicji aktywnego rolnika, nad którą pracowaliśmy. Nie zmienia to jednak faktu, że powinniśmy dalej dążyć do tego, aby środki Wspólnej Polityki Rolnej trafiały przede wszystkim do tych, którzy faktycznie użytkują grunty i ponoszą koszty prowadzenia gospodarstwa – podkreślił minister Krajewski.

Podpisana nowelizacja ustawy o Planie Strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023–2027, wprowadza istotne uproszczenia. Nowe przepisy już od kampanii 2026 oznaczają dla rolników m.in.:

• umożliwienie wnioskowania o płatności za ochronę torfowisk i terenów podmokłych, czyli wynagradzanie rolników za przestrzeganie normy GAEC 2;
• zmianę definicji trwałych użytków zielonych – wydłużenie z 5 do 7 lat okresu, po którym grunt orny, na którym corocznie deklarowana jest trawa lub inna zielna roślina pastewna, uznawany jest za TUZ.
• możliwość kontynuowania płatności za zobowiązania rolno-środowiskowo-klimatyczne i zalesieniowe z wcześniejszych okresów programowania.

Niezależnie od legislacji krajowej, uproszczenia, o które zabiegał resort rolnictwa w trakcie polskiej prezydencji, zostały wprowadzone w legislacji unijnej, tj.:

• zwolnienie z kontroli i kar w zakresie normy GAEC 7 (dywersyfikacja lub zmianowanie) gospodarstw o powierzchni do 30 ha użytków rolnych zadeklarowanych we wniosku o przyznanie płatności;
• uproszczenie zasad warunkowości w odniesieniu do gospodarstw ekologicznych i  będących w okresie konwersji – poprzez uznanie ich za spełniające normy GAEC 1, 3, 4, 5, 6 i 7;
• wyłączenie rolników wnioskujących o wsparcie dla małych gospodarstw z systemu warunkowości środowiskowej, co oznacza brak kontroli i kar w tym zakresie;
• zwolnienie z kontroli i kar w zakresie warunkowości środowiskowej gospodarstw, o powierzchni do 10 ha użytków rolnych, kwalifikujących się do przyznania płatności i zadeklarowanych we wniosku geoprzestrzennym.

Dodatkowo złagodzone zostały kary za nieprzestrzeganie wymogów w ramach wieloletnich zobowiązań ekologicznych oraz rolno-środowiskowo-klimatycznych. Zniesiono również obowiązek posiadania planu działalności ekologicznej dla rolników podejmujących i realizujących zobowiązania w ramach interwencji „Rolnictwo ekologiczne”.

Minister podkreślił również, że część wprowadzonych zmian wynika z postulatów zgłaszanych przez rolników i doradców rolniczych. Dzięki ich uwagom możliwe było dalsze uproszczenie systemu oraz ograniczenie sankcji administracyjnych.

O spotkaniu

W spotkaniu uczestniczyło około 110 osób – doradców rolniczych, przedstawicieli instytutów podległych Ministrowi Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz pracowników Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Celem wydarzenia było omówienie najważniejszych zmian w płatnościach bezpośrednich i obszarowych II filaru Wspólnej Polityki Rolnej w kampanii 2026.

Więcej informacji

Rozwiązania omawiane podczas szkolenia zostały przyjęte w nowelizacji ustawy o Planie Strategicznym WPR na lata 2023–2027 oraz w aktach wykonawczych, które wejdą w życie 15 marca wraz z rozpoczęciem tegorocznej kampanii naboru wniosków.

Szczegółowe informacje dotyczące poszczególnych płatności dostępne są na stronie internetowej Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi:

https://www.gov.pl/web/rolnictwo/wsparcie-z-ps-wpr